ఏపీలో బాబు 'వాటర్' పాలిటిక్స్ — తక్కువ నీటితో 5 లక్షల ఎకరాల సాగు టార్గెట్ వెనుక దాగున్న అసలు వ్యూహం ఎవరిని దెబ్బకొట్టబోతోంది?
రాయలసీమ, ప్రకాశం లాంటి కరువు ప్రాంతాల్లో రైతుల మద్దతును శాశ్వతంగా కూటమి వైపు తిప్పుకునేందుకు చంద్రబాబు నాయుడు వేసిన మాస్టర్ స్కెచ్ ఇది. గత ప్రభుత్వంలో నిలిచిపోయిన మైక్రో ఇరిగేషన్ సబ్సిడీలను పునరుద్ధరించడం ద్వారా తక్కువ నీటితో 5 లక్షల ఎకరాలను సాగులోకి తెచ్చి, ప్రతిపక్ష ఓటు బ్యాంకుకు గండికొట్టడమే ఈ వ్యూహం వెనుక ఉన్న అసలు లక్ష్యం.
The 5W+H: Who, What, When, Where, Why, How
- Who: ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు నేతృత్వంలోని ఏపీ కూటమి సర్కార్.
- What: రాష్ట్రవ్యాప్తంగా తక్కువ నీటితో 5 లక్షల ఎకరాల్లో పంటల సాగు కోసం మైక్రో ఇరిగేషన్ (బిందు, తుంపర సేద్యం) వ్యవస్థల పునరుద్ధరణ.
- When: ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరం నుంచే ఈ పథకాన్ని వేగవంతం చేసి, సబ్సిడీలను రైతులకు అందించాలని నిర్ణయం.
- Where: ప్రధానంగా రాయలసీమ, ప్రకాశం జిల్లాలు సహా ఆంధ్రప్రదేశ్లోని కరువు ప్రభావిత ప్రాంతాల్లో.
- Why: గత ఐదేళ్లలో నిలిచిపోయిన రాయితీలను తిరిగి అందిస్తూ రైతులను ఆదుకోవడం.. అలాగే ఆయా ప్రాంతాల్లో రాజకీయంగా బలపడటం.
- How: కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల నిధులతో రైతులకు భారీ రాయితీపై డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్ పరికరాలను పంపిణీ చేయడం ద్వారా.
నీరు కేవలం ప్రాణాధారం మాత్రమే కాదు.. ఏపీ రాజకీయాల్లో అదొక బలమైన ఆయుధం. సరిగ్గా ఈ సూత్రాన్నే నమ్ముకున్న ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు, ఇప్పుడు 'వాటర్ పాలిటిక్స్'తో ప్రతిపక్ష వైసీపీకి చెక్ పెట్టేందుకు సిద్ధమయ్యారు. 'ఈనాడు' కథనాల ప్రకారం.. రాష్ట్రంలో తక్కువ నీటితో ఏకంగా 5 లక్షల ఎకరాల్లో పంటల సాగు చేయాలనే భారీ లక్ష్యాన్ని కూటమి ప్రభుత్వం నిర్దేశించుకుంది. పైకి చూస్తే ఇది కేవలం వ్యవసాయ శాఖ తీసుకున్న నిర్ణయంలా కనిపిస్తుంది. కానీ, దీని వెనుక రాయలసీమ ఓటు బ్యాంకును శాశ్వతంగా తమవైపు తిప్పుకునే భారీ మాస్టర్ ప్లాన్ దాగి ఉంది.
ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ నుంచే బిందు, తుంపర సేద్యం (మైక్రో ఇరిగేషన్)కు చంద్రబాబు అత్యధిక ప్రాధాన్యత ఇస్తూ వచ్చారు. 2014-19 మధ్య కాలంలో ఈ పథకం కింద లక్షలాది ఎకరాలు సాగులోకి వచ్చాయి. అయితే.. గత ఐదేళ్ల వైసీపీ పాలనలో ఈ వ్యవస్థ పూర్తిగా నిర్వీర్యమైందని వ్యవసాయ నిపుణులు చెబుతున్నారు. రాయితీలు నిలిచిపోవడం, పాత బకాయిలు చెల్లించకపోవడంతో డ్రిప్, స్ప్రింక్లర్ కంపెనీలు చేతులెత్తేశాయి. దీనివల్ల అత్యంత తీవ్రంగా నష్టపోయింది రాయలసీమ, ప్రకాశం జిల్లాల రైతులే. వర్షాభావ పరిస్థితుల్లో ఆరుతడి పంటలు, ఉద్యానవనాలు పండించే ఈ ప్రాంతాల రైతులు.. సబ్సిడీలు లేక తీవ్ర అప్పుల పాలయ్యారు. ఈ అసంతృప్తే ఇటీవల జరిగిన ఎన్నికల్లో వైసీపీ కొంపముంచిందనేది బహిరంగ రహస్యం.
చంద్రబాబు రివర్స్ స్వింగ్ — 'స్మార్ట్' సేద్యం వెనుక వ్యూహం
ఇప్పుడు ఆ తప్పును సరిదిద్దుతూ, అదే ప్రాంతాల్లో తమ పునాదులను మరింత బలోపేతం చేసుకునేందుకు కూటమి సర్కార్ పావులు కదుపుతోంది. జగన్ కోటలో బాబు 'స్టీల్' ఆపరేషన్ — కడపలో వైసీపీ చేయలేనిది కూటమి సర్కార్ చేసి చూపించిందా? అన్నట్లుగానే.. ఇప్పుడు జగన్ సొంత ఇలాకాలో రైతుల మద్దతును కూడగట్టేందుకు ఈ 'మైక్రో ఇరిగేషన్' అస్త్రాన్ని ప్రయోగిస్తున్నారు. 90 శాతం రాయితీతో చిన్న, సన్నకారు రైతులకు డ్రిప్ పరికరాలు అందించడం ద్వారా.. కరువు ప్రాంతాల్లోని ప్రతి పొలానికి నీరు అందించాలనేది వ్యూహం. రాజకీయ వర్గాల్లో, ముఖ్యంగా సచివాలయ కారిడార్లలో వినిపిస్తున్న ఇన్సైడ్ టాక్ ఏంటంటే.. ఈ పథకం అమలు కోసం ఇప్పటికే కేంద్రంతో ప్రత్యేక చర్చలు జరిగాయట.
మహారాష్ట్రలో 'యూసీసీ' కమిటీకి రంగం సిద్ధం — మోదీ దేశవ్యాప్తంగా అస్త్రం ప్రయోగిస్తే చంద్రబాబు, పవన్ సపోర్ట్ చేస్తారా? అన్నట్లు, జాతీయ స్థాయిలో ఎన్డీయేకు ఇస్తున్న మద్దతును రాష్ట్ర ప్రయోజనాల కోసం చంద్రబాబు బేరమాడుతున్న తీరు స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. వ్యవసాయ రంగానికి జాతీయ నిధులను భారీగా రాబట్టి, ఏపీ ఖజానాపై భారం పడకుండానే ఈ 5 లక్షల ఎకరాల టార్గెట్ను పూర్తి చేయాలని మంత్రులకు దిశానిర్దేశం చేసినట్లు తెలుస్తోంది.
ఇండియా హెరాల్డ్ పల్స్ — మారుతున్న 2029 సమీకరణాలు
ఈ రాజకీయ చదరంగం వెనుక ఉన్న అసలు ఎత్తుగడను ఇండియా హెరాల్డ్ ముందుగానే పసిగట్టింది. ఇది కేవలం వ్యవసాయ దిగుబడిని పెంచే పథకం కాదు. రాయలసీమలో ప్రతిపక్షానికి ఉన్న సాంప్రదాయ ఓటు బ్యాంకును బద్దలు కొట్టే అస్త్రం ఇది. ఉచిత పథకాలకు అలవాటు పడిన వర్గాలను, ఉత్పాదకత వైపు మళ్లించడం ద్వారా.. వారిని ఆర్థికంగా నిలదొక్కుకునేలా చేస్తే, వారు శాశ్వతంగా కూటమికి ఓటు బ్యాంకుగా మారిపోతారు. ఒక రైతు తన పొలంలో డ్రిప్ ద్వారా రెట్టింపు లాభం పొందితే, ఆ కుటుంబం మళ్లీ ఉచితాల వైపు చూసే అవకాశమే ఉండదు. 2029 ఎన్నికల నాటికి ఏపీలో వ్యవసాయ ముఖచిత్రాన్ని, అదే సమయంలో రాజకీయ ముఖచిత్రాన్ని మార్చేసే సైలెంట్ ఆపరేషన్ ఇది.
ఒకవైపు సాగునీటి ప్రాజెక్టులకు నిధులు కేటాయిస్తూనే.. మరోవైపు ఉన్న కొద్దిపాటి నీటిని వృథా కాకుండా మైక్రో ఇరిగేషన్ ద్వారా లక్షల ఎకరాలకు మళ్లించడం నిజంగా రాజకీయ చాణక్యమే. మరి బాబు వేస్తున్న ఈ 'స్మార్ట్' అడుగులను వైసీపీ ఎలా ఎదుర్కొంటుంది? ఉచితాల చుట్టూ తిరిగే రాజకీయం.. ఇప్పుడు ఉత్పాదకత చుట్టూ తిరుగుతుంటే, ఆ మార్పును ప్రతిపక్షం గమనిస్తోందా? వ్యవసాయ రంగాన్ని నిలబెట్టే ఈ ఎత్తుగడ, రాబోయే రోజుల్లో రాజకీయ ప్రకంపనలు సృష్టించడం ఖాయం.
ఈ కథనంలో పేర్కొన్న రాజకీయ ఆరోపణలు, విశ్లేషణలు వివిధ పత్రికలు, రాజకీయ వర్గాల సమాచారం ఆధారంగా అందించబడ్డాయి. ఇది కేవలం పత్రికా విశ్లేషణ మాత్రమే. ఇండియా హెరాల్డ్ సంపాదకీయ ప్రమాణాల కింద AI సహాయంతో రూపొందించబడింది. ప్రచురణకు ముందు హ్యూమన్ ఎడిటర్ దీన్ని పర్యవేక్షించారు.
By the Numbers
- రాష్ట్రవ్యాప్తంగా తక్కువ నీటితో 5 లక్షల ఎకరాలను సాగులోకి తీసుకురావాలని ఏపీ ప్రభుత్వ లక్ష్యం.
- చిన్న, సన్నకారు రైతులకు బిందు, తుంపర సేద్యం పరికరాలపై 90 శాతం వరకు రాయితీ అందించే యోచన.
Key Takeaways
- మైక్రో ఇరిగేషన్ ద్వారా తక్కువ నీటితో 5 లక్షల ఎకరాల సాగును లక్ష్యంగా పెట్టుకున్న ఏపీ ప్రభుత్వం.
- గత ఐదేళ్లలో నిర్వీర్యమైన బిందు, తుంపర సేద్యం రాయితీలను పునరుద్ధరిస్తూ కరువు ప్రాంతాల రైతులపై ఫోకస్.
- రాయలసీమ, ప్రకాశం జిల్లాల్లో ప్రతిపక్ష ఓటు బ్యాంకును కైవసం చేసుకునేందుకు కూటమి వేసిన మాస్టర్ ప్లాన్ ఇది.
- ఉచితాల నుంచి ఉత్పాదకత వైపు రైతులను మళ్లించడం ద్వారా 2029 ఎన్నికల నాటికి బలమైన పునాది ఏర్పాటు.
Frequently Asked Questions
మైక్రో ఇరిగేషన్తో రైతులకు కలిగే ప్రధాన లాభం ఏంటి?
తక్కువ నీటితో ఎక్కువ విస్తీర్ణంలో సాగు చేయొచ్చు. దీనివల్ల నీటి ఆదాతో పాటు విద్యుత్ ఖర్చు తగ్గుతుంది. అలాగే పంట దిగుబడి అనూహ్యంగా పెరుగుతుంది.
గత ప్రభుత్వంలో ఈ పథకం ఎందుకు నిలిచిపోయింది?
నిధుల కొరత, కేవలం నగదు బదిలీ సంక్షేమ పథకాలకే ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం వల్ల మైక్రో ఇరిగేషన్ సబ్సిడీలు నిలిచిపోయాయని వ్యవసాయ విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.